เกม ดาบสองคม เหรียญสองหน้า

มีความคิดเห็นมากมายกับ โครงการแจกแท็บเล็ตของรัฐบาล ให้เด็กป.1 หนึ่งในนั้นกลัวว่า เด็กจะเอาเวลาส่วนใหญ่ไปเล่นเกม (ก็มันสนุกกว่าเรียน) แม้กระทั่งในเวลาเรียนในห้องเรียน แต่มองอีกด้านหนึ่ง ถ้าออกแบบเกมมาให้เหมาะกับการเรียน นอกจากจะสนุกสนานแล้ว เกมก็จะเป็นเครื่องมือเสริมการเรียนการสอนด้วย ที่สำคัญมันดึงดูดใจให้เด็กเรียนเล่นไปกับมันได้นานๆ เพื่อตอกย้ำแนวความคิดนี้ เมื่อต้นปีที่ผ่านมา MIT ได้รับทุนจาก Bill & Melinda Gates Foundation ให้พัฒนาเกม เพื่อการศึกษาเชิงลึก ในวิชาคณิตศาสตร์และชีววิทยา และเพื่อพัฒนาทักษะที่สำคัญในศตวรรษที่ 21 นี้ด้วย บ้านเราน่าจะมีอย่างนี้บ้างนะ (โครงการดีๆ ผู้ใหญ่ที่คิดดีทำดี)

Advertisements

เกมกับการเรียนการสอน

ไม่ต้องสงสัยเลย ว่าเกมคอมพิวเตอร์สามารถดึงดูดให้เด็กๆ ทำกิจกรรมที่ซับซ้อนได้อย่างสนุกสนาน ทุ่มเทเวลาในการเล่นเกมอย่างเอาจริงเอาจัง จนกระทั่งทำให้พ่อแม่ของพวกเขาเป็นห่วง แต่ในมุมมองของนักการศึกษา กลับวิเคราะห์ว่าองค์ประกอบใดทำให้เกมประสบความสำเร็จเช่นนั้น และทำอย่างไร พ่อแม่หรือครูจะสามารถปรับใช้องค์ประกอบเหล่านั้นในกิจกรรมการเรียนการสอนได้ องค์ประกอบดังกล่าว เช่น ความลุ่มลึก เกมหรือกิจกรรมที่ซับซ้อน มีการออกแบบและวางแผนไว้อย่างสร้างสรรค์และรอบคอบ ทำให้ท้าทายผู้เล่น ความยุติธรรม ผู้เล่นมั่นใจว่ามีทางประสบความสำเร็จและจะได้รับรางวัลในแต่ละระดับของเกม การประเมินผล ผู้เล่นสามารถประเมิณผลการเล่น ทราบว่าตนเองทำผิดพลาดตรงไหน หลายเกมมีกราฟให้วิเคราะห์การตัดสินใจที่ผ่านมา เพื่อนำผลมาช่วยในการตัดสินใจครั้งใหม่ การสร้างสถานการณ์มารองรับ ทำให้กิจกรรมต่างๆ ที่ทำในเกมมีความหมาย และมีเป้าหมายชัดเจน การให้โอกาสผู้เล่นควบคุมปัจจัยต่างๆ ในเกม บางเกมผู้เล่นสามารถปรับเปลี่ยนเกมให้เป็นแบบที่ตนต้องการได้ การใช้ภาษาอย่างเหมาะสม ที่ผู้เล่นเข้าใจได้โดยง่าย มีความคุ้นเคย ไม่รู้สึกแปลกแยก การเรียนรู้จากความผิดพลาด ความผิดพลาดในเกมไม่ใช่เรื่องใหญ่ ผู้เล่นมักจะแพ้ก่อนอยู่บ่อยๆ จากนั้นใช้ประสบการณ์และการเรียนรู้ที่เกิดขึ้น มาปรับเปลี่ยนวิธีการ จนประสบความสำเร็จในแต่ละขั้น  

ศักยภาพของเด็กๆ

เด็กๆ ที่ได้รับการส่งเสริมในทางสร้างสรรค์ ย่อมแสดงออกถึงศักยภาพของพวกเขาออกมาได้เป็นอย่างดี เช่นในกรณีของ Mintmomeg เป็นกลุ่มเด็กที่เขียนเกมลงบน ipod, iphone และ ipad ลองเข้าไปอ่านความคิดของพวกเขาดู จะรู้ว่าเด็กก็สามารถเขียนเกมได้ตามวัยของพวกเขา ที่สำคัญคือการแสดงออกทางความคิดสร้างสรรค์ของพวกเขา น่าทึ่งจริงๆ

คิดสร้างสรรค์ กับ วิทยสัปยุทธ์

วันเสาร์ที่ผ่านมามีโอกาสได้ไปดูการถ่ายทำรายการวิทยสัปยุทธ์ ในตอนหนึ่งๆ ที่เห็นออกอากาศทางทีวีเกือบชั่วโมง แต่การถ่ายทำจริงๆ นั้นใช้เวลานานมาก ซึ่งในโรงถ่ายมีขั้นตอนและบรรยากาศในการแข่งขันหลายอย่างที่น่าสนใจแต่ไม่สามารถนำเสนอได้ในรายการทีวี ได้เห็นความพยายามของน้องๆ ที่เข้าแข่งขัน ในการแก้ไขปัญหาเฉพาะหน้า ด้วยหลักการวิทยาศาสตร์ที่ได้ร่ำเรียนกันมา ถึงแม้จะเตรียมตัวมาเป็นอย่างดี แต่เมื่อเจอคำถามสดๆ ก็ต้องสุมหัวกันหาคำตอบ แล้วเรียบเรียงนำเสนออีกที หรือตอนทำการทดลองจริง แล้วไม่เป็นไปตามที่คิดหรือที่ซ้อมกันมา พวกเขาต้องระดมความคิดแก้ปัญหากันทันที ให้ทันเวลาที่จำกัด น่าเสียดายที่น้อยคนจะได้ดูการแข่งขันแบบสดๆ ในโรงถ่าย โดยเฉพาะช่วงการทำทดลองจริง 15 นาที ของแต่ละทีม รายการดีๆ อย่างนี้จาก สสวท ยังมีคนติดตามทางทีวีน้อยกว่าที่คาดหวังไว้ อาจเป็นเพราะช่วงเวลาออกอากาศตรงกับละครทำให้สู้ไม่ได้ แต่อยากบอกคนที่สนใจ สามารถติดตาม Facebook ของรายการได้ และถ้าต้องการดูรายการย้อนหลัง ดูได้ที่เว็บไซต์ WorkPoint หรือลองหาทาง YouTube ก็ได้ ผมขอสนับสนุนรายการดีๆ ที่เปิดโอกาสให้เด็กฝึกคิดฝึกทำ บูรณาการสิ่งที่เรียนมาสู่การแก้ไขปัญหา และอธิบายหลักการทางวิทยาศาสตร์ที่ได้ใช้อีกด้วย อย่าลืมติดตามนะคร๊าบบบ

สคริปต์ Delicious Fish ตอน 4

ทดลองเล่นเกม Delicious Fish ในเว็บไซต์ Scratch หรือดาวน์โหลดมาเล่นที่เครื่องคุณเอง ได้ ที่นี้ ปลาตัวใหญ่ ถูกนำทางโดยเมาส์ ที่ผู้เล่นควบคุมให้ไปกินปลาทอง  เมื่อกินปลาชนิดใดได้ ก็จะแสดงแอนิเมชั่นการกินพร้อมเสียงประกอบ การกินปลาแต่ละชนิดมีผลต่อคะแนนต่างกัน ผู้เล่นต้องระมัดระวัง และต้องแข่งกับเวลาที่มีจำกัด สคริปต์ปลาตัวใหญ่ เริ่มต้นคล้ายกับปลาอื่นๆ เมื่อรับรหัส “setup” ก็จะเปลี่ยนชุดเป็น "open-mouth" รอกินปลาทอง ต่อด้วยการเตรียมตัวเข้าสู่การเล่นด้วยการซ่อนตัวก่อน เมื่อเข้าสู่ระดับแรก (level = 1) จะเช็กระยะห่างระหว่างตัวเองกับเมาส์ (distance to mouse-pointer) ถ้า > 10 จะพุ่งตรงไปหาเมาส์ (point towards mouse-pointer) อย่างรวดเร็ว (move 5 steps) ในขณะที่อยู่ระดับสอง (level = 2) การควบคุมปลาตัวใหญ่ต้องระมัดระวัง เพราะถ้ากินปลาสีเขียวจะถูกหักคะแนน ดังนั้นการควบคุมระยะประชิด (distance to mouse-pointer <=10) ปลาตัวใหญ่จะเคลื่อนที่ช้าลง (move 2 steps) เมื่อกินปลาชนิดใดได้ …